• Facebook - Black Circle
  • Twitter - Black Circle
  • YouTube - Black Circle
  • Instagram - Black Circle
​• İnme Nedir?

 

Dünya Sağlık Örgütü’nün güncel tanımlamasına göre inme (beyin krizi); ani gelişen veya hızla yerleşen, nörolojik fonksiyon kaybına neden olan belirti ve bulgularla karakterize klinik bir durumdur. Beyni besleyen atardamarların tıkanması sonucu, beyin fonksiyonları ani bir şekilde kaybedilir. Geçici iskemik atak ise damar kaynaklı olduğu düşünülen, 24 saatten kısa süren ve tamamen düzelen nörolojik fonksiyon kayıplarıdır.

​• Kimlerde daha çok görülür?

 

55-64 yaş arasındaki erkeklerde inme görülme oranı kadınlara göre 2-3 kat daha fazladır. Ancak bu fark yaşla birlikte azalmaktadır. Aynı yaş grubunda önümüzdeki on yıl içinde inme geçirme sıklığı artacaktır. Tüm inmelerin yaklaşık %90’ı potansiyel olarak değiştirilebilir risk faktörleriyle ilişkilidir. Tüm dünyada ırk, cinsiyet ve yaş gözetmeksizin hipertansiyon, diabetes mellitus, sigara, alkol, obezite, kalp hastalıkları ve fiziksel inaktivite bu risk faktörleri arasında yer almaktadır. Dengeli beslenme alışkanlıklarının edinilmesi, sigara ve alkol tüketiminin önlenmesi, fiziksek aktivitenin arttırılması, obezitenin önlenmesi, hipertansiyon, şeker ve kalp hastalıklarının uygun tedavisi ve yakın takibi ile risk azaltılabilir.

​• Belirtiler fark edildiğinde ne yapmalıyız?

 

İnme ani başlayan ve çok hızlı tedavi edilmesi gereken bir klinik durumdur. İnme belirtilerinden herhangi birinin varlığında mümkünse ambulans ile en kısa zamanda nöroloji uzmanının çalıştığı bir merkeze ulaşımınızın sağlanması gerekmektedir. Etkin tedavinin en kısa sürede başlanabilmesi için zaman kaybedilmemesi çok önemlidir. Kaybedilen her dakika milyonlarca beyin hücresinin ölümüyle sonuçlanmaktadır.

​İnme tam olarak tedavi edilebilir mi?

 

Tıkanan atardamarın kısa bir süre içinde açılmasıyla inme belirtileri tamamen düzelebilir. Ancak atardamar tıkanıklığı süresi uzadıkça beyinde gelişen hasar kalıcı olabilir. İnme, belirtilerin erken tanınması ve vakit kaybetmeden 112 ambulans servisinin aranmasıyla uygun merkezlerde tedavi imkanı olan bir hastalıktır.

​• Zamanında müdahale edilmezse ne olur?

 

İnme Türkiye’de kalıcı sakatlık nedenleri arasında birinci sıradadır. İnme geçiren hastalar, yatağa bağımlı olma, konuşma ve yürüme güçlükleri, bilişsel işlevlerini yerine getirememe riski ile karşı karşıyadır. İnmede iyileşme süreci uzundur ve aylarca devam edebilir. Rehabilitasyon programı erken başlanmalı ve devam ettirilmelidir.

• Eskişehir Bölgesel İnme Merkezi nasıl hizmet vermektedir?

 

Eskişehir Bölgesel İnme Merkezi faaliyetlerine 2009-2010 yılı içinde Eskişehir İl Sağlık Müdürlüğü, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Rektörlüğü bünyesinde Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroloji Anabilimdalı koordinatörlüğünde resmi bir protokol ile başlamıştır. 2012 yılına kadar yalnızca damardan verilen trombolitik tedavi uygulanan hastalara, 2012 yılı sonrasında girişimsel nöroloji ekibi tarafından kateter yolu ile beyin damarından pıhtı alınması tedavisi uygulanmıştır. T.C. Eskişehir İl Sağlık Müdürlüğü bünyesinde çalışan 112 sistemi aldığı eğitimler sonucunda ilk 6 saat içinde inme bulgusu veren hastaları direk olarak “inme kodu” ile Bölgesel İnme Merkezimize getirmişlerdir. Türkiye’nin akut inme tedavisi ile ilgili resmi ilk protokolü olan “Eskişehir İnme (Beyin Krizi) Protokolü” Bilecik, Kütahya, Afyon ve Uşak illerine de hizmet vermektedir. İnme Farkındalığı projesi ile daha fazla hastamızın damar açıcı tedavileri alması planlanmaktadır.

​• İnme vakalarıyla ne sıklıkta karşılaşılır?

 

Dünya’da her yıl 17 milyon kişi inme geçirmektedir ve bu hastaların 6 milyonu inme nedeniyle hayatını kaybetmektedir. Ülkemizde her yıl yaklaşık 132.000 yeni inme vakası görülmektedir. Türkiye’de koroner kalp hastalıklarından sonra ikinci en sık ölüm nedeni inmedir. Yaşayan hastaların da üçte biri günlük işlerini yapamayacak kadar özürlü kalmaktadır. Kadınlarda inme sıklığı meme kanserinden daha fazladır. Dünyada her 40 saniyede bir kişi inme geçirmektedir.

​• İnmenin belirtileri nelerdir?

 

Ani başlayan konuşma bozukluğu, kol ve/veya bacaklarda güçsüzlük, ağızda kayma, baş dönmesi, dengesizlik, ani görme kaybı, çift görme ve bulanık görme şikayetleri akut iskemik inmenin belirtileri arasındadır. İnme belirtilerinin erken tanınması, hastanın etkin tedaviye ulaşmasında en önemli faktördür. Geçici iskemik ataklar uyarıcı inmelerdir. Eğer inme nedeni bulunarak vakit kaybedilmeden tedavi edilmezse inmenin tekrar riski oldukça yüksektir.

​• Neden sadece 112’yi aramalıyız?

 

İnme belirtilerinin ortaya çıkmasından sonra hastaların kendi imkanlarıyla ulaştıkları merkezde inme tedavisinin yapılamaması durumunda ciddi vakit kaybedilmektedir. Her dakikanın önemli olduğu akut inme tedavisinde belirtiler tespit edilir edilmez yapılması gereken 112 Acil Servis’in aranarak tıbbi yardım talep edilmesidir. Böylece inme tedavisi yapılan uygun birincil ve bölgesel inme merkezine hastanın en kısa sürede ulaşması sağlanabilir. İnme tedavisi ne kadar erken uygulanırsa tedavi başarısı o kadar iyi olmaktadır.

• İnme tedavisi nasıl yapılır?

 

Hastanın uygun zamanda ve uygun merkeze ulaştırılmasıyla inme tedavi edilebilen bir hastalıktır. İnme tedavisi, özel durumlar dışında inme belirtilerinin başlamasından sonraki ilk 6 saatte pıhtı eritme (trombolitik tedavi) ve/veya pıhtının çıkarılması (mekanik trombektomi) ile yapılabilir. Bazı durumlarda hastanın klinik durumuna bağlı olarak bu süre 24 saate kadar uzayabilir.
İnme hastasının akut tedavisi nöroloji hekiminin yönetiminde inme konusunda özelleşmiş ünitelerde gerçekleştirilir. Tedavi planı inme başlangıcından sonra geçen süre, nörolojik muayene bulguları ve Bilgisayarlı tomografi (BT) ve/veya Magnetik Rezonans (MR) gibi görüntüleme yöntemlerinde tıkanan damarın lokalizasyonu ve etkilenen beyin dokusunun genişliği göz önüne alınarak yapılır. İlk 4.5 saat içinde acil servise başvuran, pıhtı eritici ilaç kullanımı için herhangi bir sakınca olmayan hastalara trombolitik tedavi yapılır. Trombolitik tedavide, pıhtı eritici bir ilaç damardan verilir.
Beyinde kalıcı hasar gelişmediği görüntüleme yöntemleriyle ortaya konan geniş ataradamar tıkanıklıklarında mekanik trombektomi yöntemi tercih edilir. Mekanik trombektomi anjiografi laboratuvarında yapılır. Atardamar içinden pıhtıya ulaşılarak pıhtı çıkarılır. Bu yöntemle uygun zamanda gelen hastaların %50-60’ı bağımsız olarak yaşamlarına devam edebilmektedir.